Lok Sabha Seats Increase: ସଂପ୍ରସାରଣ ହେବ ଲୋକସଭା ଆସନ; ୮୫୦କୁ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତାବ

ଲୋକସଭା ଆସନ ସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି ପ୍ରସ୍ତାବ । କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଲୋକସଭା ଆସନର ସଂପ୍ରସାରଣ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଆଗତ କରିଛନ୍ତି । କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ସମ୍ବିଧାନ ବିଲ୍, ୨୦୨୬ ମାଧ୍ୟମରେ ଲୋକ ସଭାର ଗଠନର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପରିବର୍ତ୍ତନ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଛନ୍ତି, ଯାହା ଲୋକସଭାର କ୍ଷମତାକୁ ବର୍ତ୍ତମାନର ୫୪୩ ସଦସ୍ୟରୁ ୮୫୦ ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛି। ଏଥିମଧ୍ୟରୁ ୮୧୫ ଆସନ ରାଜ୍ୟ ଏବଂ ୩୫ଟି କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳରୁ ଆସିବ। ଏହି ବିଲ୍ ୧୬ ଏବଂ ୧୭ ଏପ୍ରିଲରେ ଡକାଯାଇଥିବା ସଂସଦର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଅଧିବେଶନରେ ଉପସ୍ଥାପିତ ହେବ।

ଗତ ଦୁଇ ସପ୍ତାହ ଧରି ରାଜନୈତିକ ମହଲରେ ସଂଶୋଧନ ସମ୍ପର୍କରେ କଳ୍ପନାଜଳ୍ପନା ଚାଲିଥିବା ବେଳେ ମଙ୍ଗଳବାର ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ଡ୍ରାଫ୍ଟ ଆଇନର କପି ସାଂସଦମାନଙ୍କ ସହିତ ସେୟାର କରାଯାଇଥିଲା।

ସୀମା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ହେଉଛି ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀର ସୀମା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରିବାର ପ୍ରକ୍ରିୟା। ସମ୍ବିଧାନର ଧାରା ୮୨ରେ କୁହାଯାଇଛି ଯେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜନଗଣନା ସମାପ୍ତ ହେବା ପରେ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ରାଜ୍ୟକୁ ଲୋକସଭା ଆସନର ଆବଣ୍ଟନ ଏହାର ଜନସଂଖ୍ୟାରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆଧାରରେ ସଜାଡ଼ିବାକୁ ପଡିବ । ଲୋକସଭାର ବର୍ତ୍ତମାନର ଗଠନ ୧୯୭୧ ଜନଗଣନା ଉପରେ ଆଧାରିତ । ୨୦୦୧ର ୮୪ତମ ସଂଶୋଧନ ଆଇନ ଅନୁଯାୟୀ, ୨୦୨୬ ପରେ ପ୍ରଥମ ଜନଗଣନା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ସୀମା ସ୍ଥିର କରାଯାଇଥିଲା । ୧ ଏପ୍ରିଲରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ଜନଗଣନା ୨୦୨୭ରେ ଶେଷ ହେବ ବୋଲି ଆଶା କରାଯାଉଛି । ସଂସଦରେ ଆଗତ ହେବାକୁ ଥିବା ବିଲ୍ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସର୍ତ୍ତାବଳୀକୁ ହଟାଇବା ପାଇଁ ଧାରା ୮୨ ସଂଶୋଧନ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଛି ଯାହା ୨୦୧୧ରେ ହୋଇଥିବା ସର୍ବଶେଷ ଜନଗଣନା ଆଧାରରେ ସୀମା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ପାଇଁ ପଥ ପ୍ରଶସ୍ତ କରିବ ।

୨ ଏପ୍ରିଲରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ ଯେ ସଂସଦର ବଜେଟ ଅଧିବେଶନକୁ ବୃଦ୍ଧି କରାଯିବ ଏବଂ ୧୬ ଏପ୍ରିଲରେ ତିନି ଦିନ ପାଇଁ ପୁନର୍ବାର ବସିବ । ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ସରକାର କହିଥିଲେ ଯେ ସଂସଦ ୨୦୨୩ ମହିଳା ସଂରକ୍ଷଣ ଆଇନରେ ସଂଶୋଧନ ଉପରେ ବିଚାର କରିବ ଏବଂ ସଂସଦୀୟ ଆସନର ସୀମା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ପାଇଁ ଇଙ୍ଗିତ କରିଥିଲା । ୨୦୨୩ ଆଇନ ଲୋକସଭା ଏବଂ ରାଜ୍ୟ ବିଧାନସଭାରେ ମହିଳାଙ୍କ ପାଇଁ ୩୩% ଆସନ ସଂରକ୍ଷଣ ପାଇଁ ପସ୍ତାବ ରହିଛି । ତଥାପି ଜନସଂଖ୍ୟା ଜନଗଣନା କରାଯିବା ପରେ ଏବଂ ତା’ପରେ ସୀମା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ପ୍ରକ୍ରିୟା ପରେ ସଂରକ୍ଷଣ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେବ।

ଉଲ୍ଲେଖଯୋଗ୍ୟ ଯେ ପୁନଃ ଡକାଯାଇଥିବା ସଂସଦ ଅଧିବେଶନ ସମୟରେ, ସରକାର ୨୦୨୩ ଆଇନରେ ସଂଶୋଧନ ପାଇଁ ବିଲ୍ ଆଗତ କରିବାକୁ ଯୋଜନା କରୁଛନ୍ତି, ୨୦୨୭ ଜନଗଣନାରୁ ୩୩% ମହିଳା କୋଟାକୁ ଅଲଗା କରି ଏବଂ ସୀମା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ବାଛିବେ । କଂଗ୍ରେସ କହିଛି ଯେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଲୋକସଭାରେ ଆସନ ସଂଖ୍ୟା ୫୦ ପ୍ରତିଶତ ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଉଛନ୍ତି । ପ୍ରତ୍ୟେକ ରାଜ୍ୟର ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ମଧ୍ୟ ୫୦ ପ୍ରତିଶତ ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦିଆଯାଇଛି ।